Peters actuele website is
tetterettet.net




archief titels & intro's
 
reportages
interviews
artikelen
recensies
radioprogramma's
flyers, affiches
 
texts in English reportages
interviews
articles
 

mail naar Peter  
cv, werk, et cetera
 

 

 

Leentjebuuruitzending beluisteren

27/04/2012

Exotische strijkkwartetten

Kronos Quartet

Het Kronos Quartet uit San Francisco verstrekte in zijn nu bijna veertigjarige bestaan een kleine zeshonderd schrijfopdrachten, niet alleen aan componisten met grote namen - Steve Reich, Alfred Schnittke, John Adams - maar opvallend vaak ook aan (minder bekende) componisten uit niet-westerse landen. In deze aflevering van Leentjebuur voor het Kronos gecomponeerde, en door het Kronos gerarrangeerde muziek uit Azerbeidzjan, Armenië, Argentinië, Hongarije en India.

Ali Zadeh werd geboren in Azerbeidzjan, hij woont en werkt in Duitsland. Zijn muziek staat behalve bij Kronos regelmatig op de lessenaars bij het Atlas Ensemble van Joël Bons en het Zijderoutre Ensemble van Yo Yo Ma.

Ook de volgende compositie is van hem, de titel Mugam Sayagiverwijst naar de in Azerbeidzjan gebruikelijke indeling van het toonmateriaal in toonladders en modi.

De uit Armenië afkomstige Tigran Tahmizyan voegde voor zijn compositie A Cool Wind is Blowinghet Armeense dubbelrietinstrument doedoek, bespeeeld door Djivan Gasparyan, toe aan de snaren van het Kronos Kwartet.

Niet alleen de Armeense muziek voor doedoek, ook de Argentijnse voor bandoneón heeft steevast een melancholieke inslag. Het Kronos Quartet maakte een arrangement van Reponso, een compositie van Anibal Troilo. Diens wereldberoemde leerling Astor Piazzolla schreef het strijkkwartet Four for Tango. U hoort de beide stukken direct na elkaar.

De Hongaarse pianist en componist Rezso Seress was van Joodse afkomst, met Gloomy Sundayuit 1933 overtrof hij ruimschoots de melancholie van de Armeniërs en de Argentijnen. Boze tongen beweren zelfs dat het succes van Seress' klaaglijke melodie in Hongarije een golf van zelfmoorden veroorzaakte. Vast staat dat Seress in 1968 een einde maakte aan zijn eigen leven.

De scheidslijn tussen volkse, klassieke en amusementsmuziek is soms dun, dat geldt zeker in India. Componisten van naam schrijven naast serieuze werken zonder blikken of blozen ook frivole, lichtvoetige filmmuziek. De in 1994 overleden Rahul Dev Burman was de grootste filmcomponist van zijn tijd, luister naar zijn compositie Aaj Ki Raatwaarin hij op zijn beurt onmiskenbaar aan de tango refereert.

Leentjebuur is een programma van Peter van Amstel.

1. Frangis Ali-Zadeh. Mugam Sayagi - Oasis (2005). 13:19
Kronos Quartet
Nonesuch 79804-2
2. Frangis Ali-Zadeh. Mugam Sayagi - Mugam Sayagi (2005). 21:21
Kronos Quartet
Nonesuch 79804-2
3. Tigran Tahmizyan. Night Prayers - A Cool Wind is Blowing (1994). 04:01
Kronos Quartet
Nonesuch 79346
4. Anibal Troilo. Caravan - Reponso (2000). 04:41
Kronos Quartet
Nonesuch 79490
5. Astor Piazzolla. Winter Was Hard - Four for Tango (1988). 04:47
Kronos Quartet
Nonesuch 79181
6. Rezso Seress. Caravan - Gloomy Sunday (2000). 03:28
Kronos Quartet
Nonesuch 79490
7. Rahul Dev Burman. Caravan - Aaj Ki Raat (2000). 04:53
Kronos Quartet, Zakir Hussain
Nonesuch 79490

© Peter van Amstel - 2012