Peters actuele website is
tetterettet.net




archief titels & intro's
 
reportages
interviews
artikelen
recensies
radioprogramma's
flyers, affiches
 
texts in English reportages
interviews
articles
 

mail naar Peter  
cv, werk, et cetera
 

 

 

Band of Gypsies

08/05/2012

Veroveraars

Band of GypsiesDe loftuitingen aan het adres van de 26-koppige Roemeens-Macedonische Band of Gypsies gaan gewoonlijk in termen van grote opwinding en buitenissig vertier. Er is sprake van uitzinnige arrangementen, van battles tussen een leger van vurige violen, cymbaloms en accordeons, en een bende van machtig funky koper met daverend percussiegeweld. Zo lok je mensen niet naar een festival of concert, zo jaag je ze de schuilkelder in, zou je zeggen.

De Music Meeting pakt de aanprijzing dan ook wat terughoudender aan, de festivalwebsite rept bijna laconiek van ‘de superband van de zigeunermuziek’. Dat klopt, en behalve opzwepend geschetter en getetter klinkt er bij deze zigeuners ook wel eens een melancholieke ballade en (weliswaar sporadisch) een schuchtere toetermelodie. Het zijn herinneringen aan armoedige dorpslevens van nog niet eens zo lang geleden.

Zowel de muzikanten van het Macedonische blaasorkest Koçani uit Macedonië als die van het Roemeense violen-, cymbalom-, accordeons- en contrabasensemble Taraf de Haïdouks zijn Roma. Gelijke afkomst, gemeenschappelijke taal, het schept een band. Maar zonder de tussenkomst van twee gedreven vanuit Brussel opererende Hongaren, hadden deze zigeuners elkaar nooit ontmoet. Producent Stéphane Karo bracht beide groepen (niet helemaal voor het eerst) bijeen om de twintigste verjaardag van Taraf de Haïdouks te vieren, zij maakten samen een cd en zijn nu op tournee.

De opa van Stéphane dreef ooit een Hongaars restaurant in Brussel, met avond aan avond levende muziek. Dat Stéphane Karo en zijn vriend Michel Winter veel later in Matongé, de Afrikaanse wijk van Brussel, café Mukalo openden, stond daar voorlopig los van. Het was helemaal niet de bedoeling dat het tweetal tussen Afrokappers, bakbananen en stoffenkramen de basis zou leggen voor de succesvolste, meest geprezen zigeunermuziekproductie ooit.

In café Mukalo klonk geen zigeuner- maar Afrikaanse muziek, die van de Congolezen uit de buurt. Maar ook Arabische melodieën en ritmes waren er te horen, gespeeld door de eigenaren zelf: Les Djinns, met Karo als drummmer en Winter op klarinet. Er was een Arabische luitist, twee zingende Marokkaanse serveersters completeerden de groep. Op zoek naar Arabisch repertoire voor Les Djinns stuitte Karo in 1989 op een lp met Roemeense zigeunermuziek, die hem herinnerde aan de muziek van zijn opa. Nog datzelfde jaar, het laatste waarin Roemenië kreunde onder de dicatuur van het echtpaar Ceaucescu, reisde Karo naar Roemenië en daar trof hij een muzikantenleven aan in sociaal deplorabele, maar muzikaal bloeiende staat.

Het jaar erop ging Winter mee, samen stelden de Brusselaars een orkest samen dat zij Taraf de Haïdouks doopten, waarna de muzikanten de Roemeense kroegen en dorpspleinen konden verruilen voor westeuropese schouwburgen en theaters. Hun publiek danste niet langer blootsvoets in de modder, maar zakte comfortabel weg in het pluche van concertzalen zoals het Utrechtse Vredenburg, de Rotterdamse Doelen en de Groningse Oosterpoort.

Café Mukalo ging failliet, Winter is nu een succesvol producent van Afrikaanse bands, maar Karo bleef de zigeunermuziek trouw. Hij is manager van Koçani, en mede componist- en arrangeur van de Band of Gypsies. Hij bracht de zigeunermuzikanten opnieuw een dansend publiek door ze ook naar popzalen (Paradiso) en buitenfestivals (Music Meeting, Internationaal Zigeunerfestival) te brengen. Zijn superband verleidt niet, hij overrompelt met onnavolgbare instrumentale solo’s, swingend pompende begeleidingen en stoere krachtpatserij. Toegegeven, deze Gypsies zijn veroveraars.

© Peter van Amstel - 2012